Nóng mới tỷ giá, lãi suất...

Phá giá VND, tăng sức mạnh cho USD là một trong những nhân tố khiến NHNN giảm lãi suất. Nguồn: internet Động thái mới… Sau nhiều cân nhắc, nhà băng quốc gia (NHNN) đã quyết định điều chỉnh hạ lãi suất then chốt và tăng 1% tỷ giá bình quân liên nhà băng giữa VND/USD từ ngày 28/6/2013. Quyết định này được NHNN lý giải là qua theo dõi các cân đối chi thu ngoại tệ cốt tử trong nền kinh tế vẫn diễn biến khá thông thường. Trong 6 tháng đầu năm 2013, cán cân thanh toán quốc tế diễn biến thuận lợi, nhập siêu chỉ ở mức 1,4 tỷ USD, bằng 2,3% kim ngạch hàng hóa xuất khẩu, trong khi đó chỉ riêng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài giải ngân đã ở mức 5,7 tỷ USD, các nguồn thu ngoại tệ khác như kiều hối, đầu tư gián tiếp vẫn tiếp tục ở mức cao và dự định cán cân thanh toán tổng thể năm 2013 thặng dư ở mức 5 tỷ USD. Trạng thái ngoại tệ của các nhà băng và doanh số giao tiếp với khách hàng cũng không có đột biến. Trong ngày đầu tiên ứng dụng mức tỷ giá mới, thị trường ngoại tệ và tỷ giá giao du diễn biến khá ổn định. Tuy nhiên, sau đó vào những ngày đầu tháng 7/2013, tỷ giá có thiên hướng tăng, đặc biệt là tỷ giá trên thị trường tự do. Tỷ giá niêm yết tại các ngân hàng thương mại cũng được yết ở mức cao. Cụ thể, tại ACB, tỷ giá niêm yết phiên giao tế cuối tuần là 21.110 – 21.230 đồng/USD (giá mua vào – bán ra); tại Techcombank cũng bán ra mức giá tương tự nhưng giá mua vào rẻ hơn 10 VND/USD; tại Eximbank là 21.140 – 21.220 VND/USD; tại Vietcombank là 21.130/21.200 VND/USD… Như vậy, mức giá bán USD cao nhất tại các nhà băng thương nghiệp vẫn dưới mức trần 16 VND/USD. Giá USD trên thị trường tự do phổ thông 21.400 – 21.430 VND/USD. Cùng với đó, có thể khẳng định, việc hạ lãi suất huy động thêm một lần nữa, đặc biệt lãi suất trần huy động từ mức 7,5% xuống trần 7%, lãi suất cho vay doanh nghiệp (DN) ở mức 9-10% là hoàn toàn hợp lý trong bối cảnh giờ. Việc điều chỉnh giảm này nhằm thực hiện các mục tiêu kép đã được đề ra là bảo đảm sự phát triển của thị trường tiền tệ và giảm áp lực về vốn, lãi suất cho DN. Theo TS. Lê Xuân Nghĩa: thời kì qua, NHNN điều hành chính sách tiền tệ theo lạm phát đích rất sát. Lạm phát vẫn ổn song cũng phải thấy rằng dù đã bơm ra nhưng tổng cầu vẫn rất yếu. Do đó, hạ lãi suất có thể xem là một động thái nỗ lực hơn nữa để tăng sức cầu nội địa, giảm áp lực vốn và lãi suất cho DN. Việc giảm giá VND cuối tháng 6 vừa qua nằm trong lịch trình mà NHNN đã ban bố năm nay không phá giá quá 2-3%. Thực tiễn, ta đang có đủ nguồn lực, tiềm lực để giữ được tỷ giá ở mức này, tránh cho nền kinh tế đảo lộn (xét trên dự trữ ngoại hối nhà nước). Bên cạnh đó, việc phá giá VND, tăng sức mạnh thêm cho USD là một trong những yếu tố khiến NHNN phải giảm lãi suất, để trợ sức khối kinh dinh. Lãi suất, cả huy động lẫn cho vay đều giảm, trong khi nếu USD phá giá mà không có điều chỉnh ứng, thì sẽ lệch pha. Bởi thế lãi suất ngoại tệ và cả tỷ giá được neo vào USD cũng phải giảm và DN xuất khẩu sẽ được hưởng lợi kép, từ lãi vay USD thấp lẫn việc nguồn thu từ USD tăng. Nhòm về về tác dụng của việc điều chỉnh tỷ giá và lãi suất, HSBC cho rằng, “việc giảm trần lãi suất tiền gửi có thể tạo ra một cú hích cho tăng trưởng tín dụng, nhưng chỉ là một cú hích nhỏ. Có ý nghĩa hơn cả là những cách tân nhằm giải quyết nợ xấu trong hệ thống ngân hàng và nâng cao mức độ hiệu quả của các DN quốc doanh”. Cùng ý kiến trên, Capital Economics nói rằng “chỉ cắt giảm lãi suất sẽ là không đủ để vực dậy nền kinh tế. Nếu không giải quyết được những vấn đề trong hệ thống ngân hàng và dòng vốn tín dụng được khơi thông, tăng trưởng sẽ còn ở mức thấp”. ... Cho thị trường những tháng cuối năm? Phân tích, dự báo về diễn biến tỷ giá trong những tháng cuối năm, các chuyên gia kinh tếcho rằng, hiện nguồn thu USD của các nhà băng phụ thuộc khá nhiều vào động thái bán USD của các DN xuất khẩu hoặc đặt mua từ ngân hàng bạn. Còn NHNN thì liên tiếp bán vàng dự trữ nên phải chuẩn bị khá nhiều ngoại tệ để mua lại vàng ở nước ngoài, bù số vàng đã bán khiến nguồn cung USD từ NHNN gần như bằng không. Nên chi, nếu trong thời kì tới, nhu cầu USD tăng mạnh, NHNN không bán USD cho các ngân hàng thương mại thì thị trường ngoại tệ sẽ diễn biến rất khó lường. Với mức dự trù tăng 2% - 3% trong năm 2013, việc điều chỉnh tỷ giá theo từng bước là hành động khôn ngoan để “neo” tâm lý kỳ vọng của thị trường, một yếu tố quan yếu góp phần giữ ổn định tỷ giá trong 2 năm qua. Và như vậy không loại trừ khả năng từ nay đến cuối năm sẽ có thêm một lần điều chỉnh tỷ giá nữa, với mức không thấp hơn 1%. TS. Nguyễn Chí Hiếu – Chuyên gia kinh tế Tại Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm của NHNN được tổ chức mới đây, các chuyên gia kinh tế cũng đã đưa ra các nhân tố căn bản sẽ tạo ra đường cong lãi suất và tỷ giá trên thị trường tiền tệ Việt Nam những tháng cuối năm 2013. Cụ thể: Với đích, lãi suất được điều hành linh hoạt theo lạm phát mục tiêu. Do đó, NHNN khó có khả năng hạ thêm lãi suất chủ chốt trong 6 tháng cuối năm và đây đã là mức hạ lãi suất… kịch kim, khi chỉ số giá tiêu dùng đo lường lạm phát dự báo sẽ ở mức 6,5-7%. Bên cạnh đó, nền kinh tế hiện vẫn đang gặp khó khăn và điều đó diễn tả ở khối DN giải thể, phá sản cũng như sức mua giảm trong nền kinh tế. Thực tiễn này đặt ra câu hỏi, liệu có dẫn đến một chính sách “hỗ trợ tăng trưởng mới” với núm cải thiện nguồn vốn giá rẻ, rẻ hơn được nữa hay không? thực tại cho thấy, điều này là rất khó. Bởi lãi suất hiện đang được đánh giá là đã giảm về đáy khó có thể giảm xuống nữa. Nên chi, nhiều chuyên gia đều có chung nhận định, đường cong lãi suất và tỷ giá trong những tháng cuối năm khó có sự đột biến. Tuy nhiên, trong giai đoạn này NHNN vẫn cần phải thực hiện rất nhiều việc nhằm đưa thị trường về thế ổn định hơn, vững bền hơn. Cụ thể, cần nối nâng cao lòng tin của thị trường đối với các tín hiệu đính sách; Chủ động trong điều hành chính sách tiền tệ cùng với việc củng cố vững mạnh các định chế tài chính để tạo nền tảng cơ bản cho việc hình thành lãi suất trên thị trường dựa trên quan hệ cung cầu, qua đó có thể hình thành đường cong lãi suất chuẩn; đấu hoàn thiện môi trường pháp lý cho hoạt động thị trường, tạo điều kiện thuận lợi để các nhà băng thương mại phát triển đa dạng các sản phẩm dịch vụ ngân hàng, đẩy nhanh dòng chu chuyển vốn; Xử lý nghiêm những hành vi sai phạm giữ nghiêm kỷ luật thị trường. Bài đăng trên Tài chính & Đầu tư số 7 - 2013